Satranc

von Stefan Zweig

76 Seiten, Taschenbuch

Kurzbeschreibung des Verlags

Zweig yazdigi bu veda yapitiyla bizi krallarin oyunu satranca davet eder.Hikaye, bir yolcu gemisinde dünya satranc sampiyonu ile bu oyunu ögrenmek zorunda kalmis iki kisinin soluksuz izlenen karsilasmasina yer verir. Köyde gecen cocuklugu, etrafini algilama bicimi siradisi ve takintilarla dolu olan sampiyon MirkoCzentovic mesleginde kendisine son derece güvenen usta ve magrur bir adamdir, ancak satranctaki hünerinin aksine yasamin tüm diger alanlarinda sinirlari olan biridir. Diger kahraman, satrancta pek bir iddiasi olmayan entelektüel yahudi Dr. B.dir. Yazgisi ona umulmadik bir sürpriz hazirlar. Genc avukat bir anda Czentovicin karsisinda bulur kendini. Bir zamanlar Gestaponun etrafina ördügü hiclik duvari sayesinde ve tamamen yalitilmis bir ortamda ögrendigi bu hamleler sanati, bir dünya sampiyonunun kendini begenmisligini yikmaya yetecektir.Zweigin cizdigi karakterler tutku doludur. Rastlantilara gebe, yüzeyde akip giden olaylarin derinliginde siradisi bir irade ve psikoloji yatmaktadir. Akil ile delilik, özgürlük ile baski arasindaki gerilimin son noktaya ulastigi bu novellada yasamin her adimda kendini onaylayarak ilerledigini görüyoruz. Nefes alinamayacak bir ortamda, fanusun icinde bile KITAPlar sayesinde hala kurtulus ümidi vardir.Satranc ayni zamanda bir bilim, bir sanat degil mi, Muhammedin yeryüzü ile gökyüzü arasindaki tabutu gibi bu kategorilerde gidip gelmiyor mu, zitliklardan olusan tüm ciftlerin bir defalik birlesimi degil mi; satranc cok eski, ama ayni zamanda sonsuzca yenidir, kurulusu mekanik ancak sadece hayal gücü ile etkilidir; geometrik acidan sabit bir alanla sinirli olmakla birlikte kombinasyonlarinda sinirsizdir, sürekli kendini gelistiren ancak yine de verimsiz, hicbir yere götürmeyen bir düsüncedir, hicbir sey hesaplamayan bir matematik, eseri olmayan bir sanat, temeli olmayan bir mimaridir ancak yine de olusuyla, varligiyla tüm kitaplardan ve eserlerden daha kalici oldugu kanitlanmistir; tüm halklara ve tüm zamanlara ait ve can sikintisini öldürmek, duyulari bileylemek, ruhu rahatlatmak icin hangi Tanrinin yeryüzüne getirdigini kimsenin bilmedigi yegane oyundur.